Houdt de mond gezond



Met een goede mondhygiëne houdt u uw tanden, kiezen en tandvlees gezond. Goede mondhygiëne betekent: dagelijks poetsen met fluoridentandpasta. De ruimte tussen tanden en kiezen reinigen met tandenstokers en/of ragers. Op plaatsen waar weinig ruimte tussen de tanden en kiezen is, kunt u flossdraad gebruiken.

 

Gezond tandvlees
Gezond tandvlees ligt strak om de tanden en kiezen heen, is mooi roze van kleur en bloedt niet. De wortels van uw tanden of kiezen zitten door middel van vezels in uw kaakbot vast. Het kaakbot zorgt samen met het tandvlees en de vezels voor het houvast van uw tanden en kiezen. Tussen uw tand en tandvlees zit een kleine ruimte, de pocket. In een gezonde situatie is deze hooguit 3mm diep en bloedt niet bij aanraking, zoals bij poetsen, eten of door een tandheelkundige instrument.

Tandplaque, tandsteen en aanslag
Wanneer u wat gegeten of gedronken heeft vormt zich op de tanden en kiezen een dun laagje, de tandplaque. Als dit laagje tandplaque regelmatig langer dan 24 uur op uw gebitselementen zit, kan er indien er suiker in uw voeding zit een caviteit (gaatje) ontstaan. De bacteriën, die in de tandplaque zitten, zetten deze suikers om in zuren. Deze zuren ontkalken de tanden en kiezen, waardoor een caviteit kan ontstaan. Indien er niet meer dan 7 eet en/of drinkmomenten per dag zijn, heeft het lichaam voldoende tijd om de zuurstoot te herstellen,waardoor er geen caviteit ontstaat. Tandplaque dat langer dan 24 uur op de gebitselementen aanwezig is vormt ook een bedreiging voor het tandvlees. De samenstelling van de plaque veranderd door de aanwezigheid van bacteriën. Deze bacteriën veroorzaken een afgifte van schadelijke stoffen waardoor het tandvlees ontstoken raakt. Wanneer gedurende langere tijd tandplaque op de gebitselementen aanwezig is zal deze door stoffen uit het speeksel (o.a. calcium) hard worden. Dit harde laagje wordt tandsteen genoemd. Tandsteen maakt het tandoppervlak ruw, dit geldt tevens voor aanslag van roken, koffie en thee. Op een ruw oppervlak hecht zich weer sneller tandplaque. Er ontstaat een vicieuze cirkel van plaque, tandsteen en een tandvleesontsteking, die afhankelijk van uw eigen afweer verschillend van aard kan zijn. Echter indien de cirkel doorbroken wordt door dagelijks de tandplaque volkomen te verwijderen door poetsen en het reinigen van de ruimte tussen de gebitselementen (interdentaal) door middel van flossen, stokeren en/of rageren, zal er ook geen tandvleesontsteking of gaatje ontstaan. Een goede mondhygiëne is dus belangrijk voor het behoud van een goede mondgezondheid. Is er echter al tandsteen gevormd dan krijgt u deze niet zelf weggepoetst. De mondhygiënist zal dit tandsteen dan voor u moeten verwijderen.

Wat zijn de consequenties van ontstoken tandvlees en de aanwezigheid van tandsteen?
Als het laagje tandplaque op de tanden en kiezen zit, net tegen het randje van het tandvlees (de gingiva) aan kan deze ontstoken raken. In de eerste instantie is dit een lichte ontsteking (gingivitis). Het tandvlees is roder van kleur, bloedt bij aanraken en zit wat slapper om de gebitselementen heen. Wanneer u nu weer goed gaat poetsen en interdentaal (tussen de tanden) gaat reinigen kan deze ontsteking weer volledig overgaan. Echter, wat binnen 24 uur ontstoken raakt, heeft zo'n 1 à 2 weken nodig om weer gezond te worden. Vandaar dat u altijd dagelijks zo goed mogelijk de mond moet reinigen. Blijft de tandplaque langer zitten en wordt deze hard (tandsteen), dan zal afhankelijk van de eigen afweer, het tandvlees zo geïrriteerd raken, dat er een zwaardere ontsteking ontstaat. Het tandvlees zal erger gaan wijken, waardoor er een diepere ruimte ontstaat tussen uw tand en tandvlees. De vezeltjes die uw tand of kies vasthouden gaan verloren, en uiteindelijk kunnen de stoffen die de bacteriën die in de tandplaque zitten uitscheiden voor botverlies zorgen. Als de vezeltjes en het kaakbot afgebroken worden, verliest de tand of kies zijn steun en zal uiteindelijk los komen te staan en tenslotte verloren gaan. Wanneer het kaakbot en de vezels betrokken raken bij de ontsteking, noemen we de tandvleesontsteking parodontitis. De ruimte tussen de tand en het tandvlees die in de gezonde situatie maximaal 3mm diep was, kan nu oplopen tot een pocket van 4 tot 10-12mm. Doordat de tandplaque en tandsteen zich nu onder het tandvlees bevindt kunt u er zelf niet meer bij met poetsen. De mondhygiënist zal de pocket moeten reinigen, voordat er genezing kan plaatsvinden. Het risico van het niet regelmatig verwijderen van tandsteen kan zijn dat de ontsteking zich gaat uitbreiden en ook het daaronder gelegen kaakbot aantast. Uiteindelijk kan er zoveel kaakbot verdwijnen dat de tanden en kiezen los gaan staan en eruit vallen. Deze ernstige vorm van ontstoken tandvlees heet parodontitis.